Từ 1-1-2026, 12 nhóm loài thủy sản đánh bắt bằng lưới rê, lưới kéo… không được xuất khẩu vào Mỹ

Từ hôm nay, 12 nhóm thủy sản, sản phẩm thủy sản đánh bắt bằng lưới rê, lưới kéo, lưới vây… không được xuất khẩu vào Mỹ do không được công nhận tương đương với Đạo luật Bảo vệ thú biển của Mỹ (MMPA).

Ông Lê Trần Nguyên Hùng, Phó cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết như vậy khi thông tin về việc áp dụng quy định cấp giấy chứng nhận thủy sản, sản phẩm thủy sản xuất khẩu (COA) vào thị trường Mỹ kể từ 1-1-2026 theo Đạo luật MMPA.

Sản phẩm thủy sản thuộc nhóm tương đương một phần phải có COA

Theo ông Hùng, ngày 26-8-2025, Cơ quan Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA) đã có thông báo kết quả xem xét hồ sơ đề nghị công nhận tương đương với Đạo luật MMPA của 135 quốc gia, trong đó có 89 nước được công nhận tương đương.

Đối với Việt Nam, Mỹ chỉ công nhận tương đương một phần với 11 mã nghề cá tương đương – tức thủy sản, sản phẩm thủy sản xuất khẩu thuộc 11 mã nghề cá này phải có giấy COA, kể từ 1-1-2026.

Còn 12 mã nghề khai thác thủy sản của Việt Nam chưa được công nhận tương đương, do đó các sản phẩm thủy sản khai thác từ 12 mã nghề này sẽ không đủ điều kiện xuất khẩu vào Mỹ kể từ hôm nay. Điều này ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu thủy sản của Việt Nam trong thời gian tới.

“Đối với thủy sản thuộc nhóm 12 mã nghề chưa được công nhận tương đương, chúng tôi khuyến cáo các doanh nghiệp phối hợp với các bộ, hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (Vasep) để tăng cường xuất khẩu vào các thị trường đã có và tìm kiếm các thị trường mới để giảm áp lực khi Mỹ cấm nhập” – ông Hùng nói.

Đối với việc cấp COA để xuất khẩu thủy sản vào thị trường Mỹ, ông Hùng cho biết Cục Thủy sản và Kiểm ngư đã xây dựng và trình Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành thông tư 74 quy định chứng nhận thủy sản, sản phẩm thủy sản xuất khẩu vào thị trường Mỹ. Việc cấp COA do cơ quan quản lý thủy sản ở các tỉnh, thành phố thực hiện.

“Ngay sau khi ban hành thông tư hôm 26-12-2025, cục đã tổ chức hội nghị trực tuyến với các cơ quan quản lý ở địa phương, doanh nghiệp. Chúng tôi đã cung cấp thông tin, địa chỉ email, số điện thoại của cục để hướng dẫn, trao đổi những vướng mắc.

Đồng thời lập nhóm giữa cục và các chi cục ở địa phương để trao đổi, hướng dẫn tổ chức thực hiện cấp COA đạt yêu cầu xuất khẩu vào Mỹ” – ông Hùng nói.

Không phải tất cả các sản phẩm thủy sản xuất khẩu sang Mỹ đều phải có COA

Ông Lê Hữu Tuấn Anh – Phó trưởng phòng bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản – cho biết 12 nghề cá bị Mỹ cấm thực chất là 12 nhóm loài gắn với các nghề (ngư cụ) khác nhau như cá song (cá mú), ghẹ, mực, cá bơn (cá lưỡi trâu) cá đối, cá hồng, cá nục heo, tôm hùm, cá thu, cá ngừ mắt to, cá ngừ vây vàng, cá cờ, cá kiếm…

Danh sách cụ thể từng loài bị cấm bởi nghề gì đã được cục đăng tải trên website của cục và gửi cho các địa phương, doanh nghiệp để tra cứu.

Để tránh rủi ro và giảm thiểu thiệt hại, ông Tuấn Anh khuyến cáo doanh nghiệp cần giám sát, truy xuất nguồn gốc thủy sản ngay từ đầu để biết loài đó khai thác bằng ngư cụ gì, có thuộc diện bị cấm hay không.

Nếu không thuộc diện bị cấm thì cần chuẩn bị sẵn giấy tờ liên quan như giấy chứng nhận nguồn gốc, giấy xác nhận nguyên liệu…

Đối với doanh nghiệp nhập khẩu thủy sản về làm nguyên liệu chế biến xuất khẩu cũng cần lưu ý các quốc gia mà Mỹ cấm hoàn toàn thì không nhập, còn nhóm các quốc gia công nhận tương đương một phần thì cần tránh các nghề mà Mỹ cấm đối với quốc gia đó.

“Không phải tất cả các sản phẩm thủy sản xuất khẩu sang Mỹ đều cần phải có COA. Doanh nghiệp cần căn cứ vào danh sách mã HTS (biểu thuế hài hòa) để xem hàng hóa có thuộc diện cần có COA không.

Do đó các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản sang Mỹ không cần quá lo lắng, chỉ cần kiểm tra trước khi đưa nguyên liệu vào chế biến xem nguyên liệu đó có thuộc diện cấm hay cần cấp COA hay không để thực hiện theo quy định” – ông Tuấn Anh cho biết thêm.

Chí Tuệ

Nguồn Tuổi Trẻ